Randevu Al →
Ceza Hukuku · Av. Özgür Atlı

Bilişim Suçları (TCK 243-245): Hesaba Girme ve Veri İhlali

28 Ekim 2026  ·  14 dk okuma
Kısa Cevap

Başkasının hesabına veya cihazına izinsiz girmenin cezası bir yıla kadar hapis veya adli para cezasıdır; veriler yok olur veya değişirse altı aydan iki yıla çıkar (TCK m. 243). Sistemi engellemenin cezası bir yıldan beş yıla, verileri silme veya değiştirmenin cezası altı aydan üç yıla kadardır (TCK m. 244). Özel görüntüleri ifşa etmek iki yıldan beş yıla (TCK m. 134/2), kişisel verileri hukuka aykırı olarak vermek veya ele geçirmek iki yıldan dört yıla kadar hapis gerektirir (TCK m. 136).

Bilişim Suçları Nedir?

Bir başkasının e-posta veya sosyal medya hesabına şifresini ele geçirerek girmek, eski bir sevgilinin fotoğraflarını internette paylaşmak, bir şirketin sunucusuna saldırarak sistemini çökertmek ya da bir kişinin banka hesabından internet bankacılığı yoluyla para aktarmak; teknolojinin gelişmesiyle birlikte bilişim sistemleri üzerinden işlenen suçlar da hızla artmıştır. Türk Ceza Kanunu bu suçları iki ana grupta düzenlemiştir. İlk grup, doğrudan bilişim sistemine yönelik suçlardır: bilişim sistemine girme (TCK m. 243), sistemi engelleme, bozma, verileri yok etme veya değiştirme (TCK m. 244) ve banka veya kredi kartlarının kötüye kullanılması (TCK m. 245). İkinci grup ise bilişim araçlarıyla işlenebilen ve kişilerin özel hayatını ve kişisel verilerini koruyan suçlardır: özel hayatın gizliliğini ihlal (TCK m. 134), kişisel verilerin kaydedilmesi (TCK m. 135) ve verileri hukuka aykırı olarak verme veya ele geçirme (TCK m. 136). Bunların yanında dolandırıcılık ve hırsızlık gibi klasik suçların bilişim sistemleri kullanılarak işlenmesi, bu suçların nitelikli hâllerini oluşturur. Bu yazıda bilişim suçlarını, cezalarını, şikâyet ve uzlaşma kurallarını ve bu soruşturmalarda bilgisayar ve telefonlara el konulmasına ilişkin usulleri mevzuatın güncel hâline göre ele alıyoruz.

Bilişim Sistemine Hukuka Aykırı Girme

Bir bilişim sisteminin bütününe veya bir kısmına hukuka aykırı olarak giren veya orada kalmaya devam eden kimseye bir yıla kadar hapis veya adli para cezası verilir (TCK m. 243/1). Bilişim sistemi kavramı geniştir; bilgisayarlar, akıllı telefonlar, sunucular, e-posta ve sosyal medya hesapları gibi verileri toplayan, işleyen ve aktaran sistemler bu kapsamda değerlendirilir. Bir başkasının şifresini öğrenerek veya tahmin ederek onun sosyal medya hesabına, e-postasına ya da telefonuna izinsiz girmek bu suçun tipik örnekleridir. Suçun oluşması için sisteme girişin hukuka aykırı olması yeterlidir; failin hesapta herhangi bir değişiklik yapması veya veri alması gerekmez. Fiillerin bedeli karşılığı yararlanılabilen sistemler hakkında işlenmesi hâlinde ceza yarı oranına kadar indirilir; bu fiil nedeniyle sistemin içerdiği veriler yok olur veya değişirse ise altı aydan iki yıla kadar hapis cezasına hükmolunur (TCK m. 243/2-3). Bir bilişim sisteminin kendi içinde veya bilişim sistemleri arasında gerçekleşen veri nakillerini, sisteme girmeksizin teknik araçlarla hukuka aykırı olarak izleyen kişi ise bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır (TCK m. 243/4). Bu son hüküm, örneğin bir kablosuz ağ üzerindeki veri trafiğinin gizlice izlenmesi gibi durumları kapsar.

Sistemi Engelleme, Bozma ve Verileri Değiştirme

Bir bilişim sisteminin işleyişini engelleyen veya bozan kişi bir yıldan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır (TCK m. 244/1). Bir bilişim sistemindeki verileri bozan, yok eden, değiştiren veya erişilmez kılan, sisteme veri yerleştiren ya da var olan verileri başka bir yere gönderen kişi ise altı aydan üç yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır (TCK m. 244/2). Bir web sitesini çalışamaz hâle getiren saldırılar, fidye yazılımı ile verilerin şifrelenmesi, bir hesaptaki verilerin silinmesi veya ele geçirilen bir hesaptan şifrenin değiştirilerek sahibinin erişiminin engellenmesi bu kapsamda değerlendirilebilir. Bu fiillerin bir banka veya kredi kurumuna ya da bir kamu kurum veya kuruluşuna ait bilişim sistemi üzerinde işlenmesi hâlinde ceza yarı oranında artırılır (TCK m. 244/3). Bu fiillerin işlenmesi suretiyle kişinin kendisinin veya başkasının yararına haksız bir çıkar sağlaması, başka bir suç oluşturmuyorsa, iki yıldan altı yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezasına hükmolunur (TCK m. 244/4). Haksız çıkar sağlanan durumlar çoğu zaman bilişim yoluyla dolandırıcılık veya hırsızlık suçunu oluşturduğundan, bu son fıkra ancak bu daha ağır suçların oluşmadığı hâllerde uygulanır.

İnternet Bankacılığı, Kart Bilgileri ve Dolandırıcılık

Bilişim suçlarının uygulamada en çok görülen ve en ağır cezalandırılan türleri, para ile ilgili olanlardır. Bir kişinin internet bankacılığı şifreleri ele geçirilerek hesabından izni olmadan para aktarılması, hırsızlığın bilişim sistemlerinin kullanılması suretiyle işlenmesi olarak değerlendirilebilir ve beş yıldan on yıla kadar hapis cezası gerektirir (TCK m. 142/2-e). Mağdurun sahte bir arama, mesaj veya internet sitesiyle kandırılarak parasını kendisinin göndermesi hâlinde ise dolandırıcılık söz konusu olur; bilişim sisteminin bir kişiyi aldatmada araç olarak kullanılması gibi koşullar varsa bilişim sistemlerinin veya bankaların araç olarak kullanılması suretiyle nitelikli dolandırıcılık gündeme gelir ve hapis cezasının alt sınırı dört yıldır (TCK m. 158/1-f). Paranın yalnızca banka yoluyla gönderilmiş olması bu nitelikli hâl için tek başına yeterli değildir (Yargıtay 15. CD, 2013/7185 E., 2015/905 K.). Başkasına ait bir banka veya kredi kartını her ne suretle olursa olsun ele geçiren veya elinde bulunduran kimse, kart sahibinin veya kartın kendisine verilmesi gereken kişinin rızası olmaksızın bunu kullanarak veya kullandırtarak kendisine veya başkasına yarar sağlarsa üç yıldan altı yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezası ile cezalandırılır (TCK m. 245/1). Bir olayın bilişim yoluyla hırsızlık mı yoksa nitelikli dolandırıcılık mı olduğu, mağdurun aldatılarak kendi iradesiyle mi işlem yaptığına yoksa işlemin onun haberi olmadan mı gerçekleştirildiğine göre belirlenir. Bu suçların ayrıntıları için dolandırıcılık, hırsızlık ve IBAN kiralama yazılarımıza göz atabilirsiniz.

Özel Hayatın Gizliliğini İhlal ve Görüntülerin İfşası

Sosyal medyanın yaygınlaşmasıyla birlikte en sık karşılaşılan suçlardan biri, kişilerin özel görüntülerinin veya konuşmalarının izinsiz kaydedilmesi ve paylaşılmasıdır. Kişilerin özel hayatının gizliliğini ihlal eden kimse bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır; gizliliğin görüntü veya seslerin kayda alınması suretiyle ihlal edilmesi hâlinde ceza bir kat artırılır (TCK m. 134/1). Kişilerin özel hayatına ilişkin görüntü veya sesleri hukuka aykırı olarak ifşa eden kimse ise iki yıldan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır; ifşa edilen bu verilerin basın ve yayın yoluyla yayımlanması hâlinde de aynı cezaya hükmolunur (TCK m. 134/2). Bir ilişki döneminde çekilen özel fotoğrafların ayrılıktan sonra sosyal medyada paylaşılması, bir kişinin evinde veya özel alanında gizlice görüntü kaydı alınması ya da özel mesaj içeriklerinin ekran görüntülerinin yayılması, koşullarına göre bu suçları oluşturabilir. Özel görüntülerin paylaşılacağı tehdidiyle kişiden para veya başka bir çıkar istenmesi ise ayrıca şantaj suçunu oluşturur; bu konuyu tehdit suçu yazımızda ele aldık.

Kişisel Verilerin Kaydedilmesi ve Ele Geçirilmesi

Kanun, kişisel verileri de ceza hukuku korumasına almıştır. Hukuka aykırı olarak kişisel verileri kaydeden kimseye bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası verilir; kişisel verinin kişilerin siyasi, felsefi veya dini görüşlerine, ırki kökenlerine, ahlaki eğilimlerine, cinsel yaşamlarına, sağlık durumlarına veya sendikal bağlantılarına ilişkin olması durumunda ceza yarı oranında artırılır (TCK m. 135). Kişisel verileri hukuka aykırı olarak bir başkasına veren, yayan veya ele geçiren kişi ise iki yıldan dört yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır (TCK m. 136/1). Bir kişinin kimlik, telefon, adres veya sağlık bilgilerinin izinsiz olarak başkalarıyla paylaşılması veya internette yayılması, koşullarına göre bu suçu oluşturabilir. Bu suçların kamu görevlisi tarafından görevinin verdiği yetki kötüye kullanılarak ya da belli bir meslek ve sanatın sağladığı kolaylıktan yararlanılarak işlenmesi hâlinde ceza yarı oranında artırılır (TCK m. 137). Kanunların belirlediği sürelerin geçmesine rağmen verileri sistem içinde yok etmekle yükümlü olanların bu görevlerini yerine getirmemeleri de ayrı bir suç olarak düzenlenmiştir (TCK m. 138). Kişisel verilerin korunmasına ilişkin idari yükümlülükler ise 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu'nda ayrıca düzenlenmiştir.

Şikâyet ve Uzlaşma Kuralları

Bilişim suçlarında şikâyet kuralları suçtan suça farklılık gösterir. Bilişim sistemine girme, sistemi engelleme ve bozma ile banka veya kredi kartlarının kötüye kullanılması suçları şikâyete bağlı değildir; savcılık suçu öğrendiğinde kendiliğinden soruşturma başlatır. Özel hayata ve hayatın gizli alanına karşı suçlar bakımından ise kanun, kişisel verilerin kaydedilmesi, verileri hukuka aykırı olarak verme veya ele geçirme ve verileri yok etmeme suçları hariç olmak üzere, bu bölümdeki suçların soruşturulmasını ve kovuşturulmasını şikâyete bağlamıştır (TCK m. 139). Buna göre özel hayatın gizliliğini ihlal ve görüntülerin ifşası suçları şikâyete bağlı iken, kişisel verileri hukuka aykırı olarak verme veya ele geçirme suçu şikâyete bağlı değildir. Şikâyete bağlı suçlarda şikâyetin, fiili ve failin öğrenilmesinden itibaren altı ay içinde yapılması gerekir (TCK m. 73/1-2). Şikâyete bağlı suçlar, kanunda açıkça hariç tutulmadıkça uzlaştırma kapsamındadır (CMK m. 253/1-a). Ancak bir fiilin aynı zamanda cinsel dokunulmazlığa karşı bir suç oluşturması hâlinde uzlaşma yoluna gidilemez (CMK m. 253/3). Hangi suçun şikâyete bağlı olduğu, mağdurun haklarını kullanması bakımından belirleyici olduğundan, bu konunun dosyanın başında doğru tespit edilmesi gerekir.

Delillerin Korunması ve Failin Tespiti

Bilişim suçlarında failin kimliğinin tespiti ve delillerin korunması, klasik suçlara göre çok daha teknik bir süreçtir. Mağdurun; izinsiz girişe ilişkin bildirimleri, giriş kayıtlarını, değiştirilen şifre e-postalarını, paylaşılan içeriklerin bağlantılarını ve ekran görüntülerini tarih ve saat bilgisiyle birlikte saklaması, içerik silinmeden önce kayıt altına alması önemlidir. Sosyal medya platformları ve internet servis sağlayıcılarındaki kayıtlar zamanla silinebildiğinden, bu kayıtların savcılık aracılığıyla vakit kaybetmeden istenmesi gerekir. Failin kullandığı IP adresinin ve hesabın gerçekte kime ait olduğunun tespiti, çoğu zaman soruşturmanın en kritik aşamasıdır. Şüpheli bakımından ise bir IP adresinin veya hesabın kendisiyle ilişkilendirilmesinin tek başına suçu işlediğini göstermeyebileceği, aynı internet bağlantısını veya cihazı kullanan başka kişilerin bulunup bulunmadığı, hesabın ele geçirilmiş olup olmadığı gibi hususlar savunmanın temel konularıdır. Dijital delillerin teknik olarak doğru alınıp alınmadığı ve bütünlüğünün korunup korunmadığı da bilirkişi incelemesiyle değerlendirilmelidir.

Bilgisayar ve Telefona El Konulması

Bilişim suçları soruşturmalarında şüphelinin bilgisayar ve telefonları sıklıkla incelenir ve bu konuda kanun özel bir usul öngörmüştür. Bir suç dolayısıyla yapılan soruşturmada, somut delillere dayanan kuvvetli şüphe sebeplerinin varlığı ve başka surette delil elde etme imkânının bulunmaması hâlinde, hâkim veya gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde Cumhuriyet savcısı tarafından şüphelinin kullandığı bilgisayar ve bilgisayar programları ile kütüklerinde arama yapılmasına, kayıtlardan kopya çıkarılmasına ve bu kayıtların çözülerek metin hâline getirilmesine karar verilir; savcı tarafından verilen kararlar yirmi dört saat içinde hâkim onayına sunulur (CMK m. 134/1). Şifrenin çözülememesi veya işlemin uzun sürecek olması hâlinde cihazlara el konulabilir; ancak şifrenin çözümü yapılıp gerekli kopyalar alındığında el konulan cihazlar gecikmeksizin iade edilir (CMK m. 134/2). El koyma sırasında sistemdeki bütün verilerin yedeklemesi yapılır ve bu yedekten bir kopya çıkarılarak şüpheliye veya vekiline verilir (CMK m. 134/3-4). Bu usule uyulmadan elde edilen dijital delillerin hukuka uygunluğu tartışma konusu olur; bu nedenle el koyma ve inceleme kararlarının usulüne uygun verilip verilmediği ve yedek kopyanın şüpheliye verilip verilmediği savunma tarafından mutlaka incelenmelidir.

Sosyal Medyada Hakaret ve Tehdit

Sosyal medya ve mesajlaşma uygulamaları, bilişim sistemine yönelik olmasa da bilişim araçlarıyla işlenen pek çok suçun zeminini oluşturur. Mesajla yapılan hakaret, hakaretin mağduru muhatap alan sesli, yazılı veya görüntülü bir iletiyle işlenmesi olarak aynı cezayı gerektirir ve herkese açık paylaşımlarda aleniyet nedeniyle ceza artırılabilir (TCK m. 125/2, 4). Mesaj veya sosyal medya yoluyla yapılan tehditler de tehdit suçunu oluşturur. Israrla mesaj atmak, farklı hesaplar açarak bir kişiyle temas kurmaya çalışmak ise ısrarlı takip suçunu oluşturabilir (TCK m. 123/A). Elektronik haberleşme araçlarının sağladığı kolaylıktan faydalanılarak işlenen cinsel taciz ise artırılmış cezayı gerektirir (TCK m. 105/2-d). Bu suçların ayrıntıları için hakaret, ısrarlı takip ve cinsel taciz yazılarımıza göz atabilirsiniz.

Sonuç

Bilişim suçları, teknik bilgi gerektiren ve delillerin hızla kaybolabildiği suçlardır. Hatırlanması gereken başlıca noktalar şunlardır: başkasının hesabına veya cihazına izinsiz girmenin cezası bir yıla kadar hapis veya adli para cezasıdır ve veriler değişirse ceza artar; sistemi engelleme veya bozmanın cezası bir yıldan beş yıla, verileri silme veya değiştirmenin cezası altı aydan üç yıla kadar hapistir; internet bankacılığı yoluyla izinsiz para aktarılması bilişim yoluyla hırsızlık, kandırılarak para gönderilmesi ise dolandırıcılık oluşturur ve koşulları varsa nitelikli hâl nedeniyle ağır cezalara bağlanmıştır; özel görüntülerin kaydedilmesi ve ifşası ağır cezalar gerektirir ve şikâyete bağlıdır; kişisel verilerin hukuka aykırı olarak verilmesi veya ele geçirilmesi ise şikâyete bağlı değildir; bilgisayar ve telefonlara el konulması kanunda öngörülen özel usule tabidir. Bilişim suçuna maruz kalan veya böyle bir suçlamayla karşılaşan kişilerin, dijital delillerin kaybolmaması için vakit kaybetmeden ceza hukuku alanında deneyimli bir avukattan destek alması önerilir.

Kaynaklar (mevzuat kontrol tarihi: 16 Ekim 2026): Türk Ceza Kanunu (5237), Ceza Muhakemesi Kanunu (5271), Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (6698). Mevzuat değişebileceğinden güncel metin resmî kaynaktan kontrol edilmelidir.

Bu yazı genel bilgi amaçlıdır, hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Özel durumunuz için lütfen bir avukata danışınız.

Hukuki Danışmanlık Alın

Hukuki durumunuz hakkında bilgi almak için bugün bizimle iletişime geçin.

WhatsApp ile Randevu Al